Önemli Noktalar
- “Yüzdeki leke” tek bir şey değildir: güneş lekesi, melazma, sivilce sonrası leke ve çil farklı şekilde ele alınır.
- Her tipte ortak nokta güneş korumasıdır; bu olmadan hiçbir tedavinin sonucu kalıcı olmaz.
- Leke tipini bilmeden uygulanan agresif yöntemler, bazı lekeleri koyulaştırabilir.
- Şekli, rengi veya boyutu değişen bir leke mutlaka muayene edilmelidir.
Yüzdeki lekeler nasıl geçer?
Yüzdeki lekeler, önce lekenin tipi belirlenip ona uygun yöntem seçilerek ve her durumda düzenli güneş korumasıyla açılır. Aynı yöntem bir leke tipinde işe yararken diğerinde lekeyi koyulaştırabilir; bu yüzden ilk adım her zaman ayrımdır.
Yüzdeki leke tipleri
- Güneş lekesi: Güneş gören bölgelerde, sınırları belirgin kahverengi lekeler. Ayrıntılar için güneş lekesi nedir ve yüzdeki güneş lekesi nasıl geçer yazılarımıza bakabilirsiniz.
- Melazma: Yanak, alın ve üst dudakta simetrik, geniş ve sınırları belirsiz koyulaşma; hormonlarla ilişkili ve tekrarlamaya yatkın. Bkz. melazma nedir.
- Sivilce sonrası leke: Sivilcenin ardından kalan kahverengi veya kırmızı lekeler; çoğu zamanla solar. Bkz. sivilce izleri nasıl geçer.
- Çil: Açık tenli kişilerde güneşle koyulaşan küçük noktalar.
- Kabarık kahverengi lekeler: Yaşla birlikte görülen bazı lekeler düz değil kabarıktır; bunlar leke tedavisiyle değil farklı yöntemlerle ele alınır.
Evde ne yapılabilir?
- Her gün güneş koruması: Bulutlu havada ve kışın da; gün içinde tazelenerek
- Aydınlatıcı içerikler: C vitamini, niasinamid gibi içerikler bazı lekelerde yavaş ve sınırlı katkı sağlar
- Sabır: Evde bakımın etkisi aylar içinde görülür
- Limon, sirke, karbonat gibi yöntemlerden kaçınmak: Cildi tahriş eder ve lekeyi koyulaştırabilir
Klinikte leke tedavisi
Leke tipine göre kimyasal peeling, lazerle leke temizleme ya da leke ve melazma tedavisi kapsamındaki yöntemler değerlendirilir. Güneş lekesinde daha doğrudan yöntemler seçilebilirken, melazmada daha temkinli bir yaklaşım gerekir.
Hangi leke mutlaka gösterilmeli?
Aşağıdaki özelliklerden birini taşıyan bir leke, tedavi edilmeden önce mutlaka muayene edilmelidir:
- Şekli, rengi veya boyutu değişen
- Kenarları düzensiz ya da birden fazla renk içeren
- Kanayan, kaşınan veya kabuklanan
- Diğer lekelerinizden belirgin şekilde farklı görünen
Not: Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır ve muayenenin yerine geçmez. Size uygun yaklaşım muayenede belirlenir.
